EXCERPO

is, cerpsi, cerptum, ere, a. Extraire ; détacher , recueillir . Syn. Decerpo, deli go. Usus : Non solum ex malis minima eligenda, sed ex his etiam excerpendum est, si quid bon i inest. Cf. Colligo . EXCESSŬS, ūs, m. Action de sortir . Syn. Abitus. Usus : Romulus post exce um suum, après sa mort . (Exce um facere in vino, vulgare est ), faire des excès de vin . Latine: Intemperant i us bibere, se in gur git are vino, largius se invitare. Pro Exce u, excès : Immoderatio, immoderatus us us in re, aberratio a modo, a Latin is adhibetur. EXCĔTRA, æ, f. L’hydre de Lerne . Usus : Mactare excetram. EXCĬDĬUM, ii, n. Ruine . Syn. Eversio. Usus : Excidio urb is magnum cæteris terrorem injecit. Cf. Destruo . 1. EXCĬDO, is, excĭdi, ere, n. Tomber ; échapper . Syn. Elabor, fluo, defluo. Adv. For tui to, omnino, repente. Usus : 1. Gladius excidit, delapsus est de manibus. Nullum probum verbum ex ore hujus unquam excidit. Victoria excidit de manibus. 2. Obliviscor, sortir de l’esprit , être oublié . Ista mihi dudum excide rant. Ex animo, e memoria mihi ist a excide rant. Cf. Obliviscor . 3. Spe plane omni excidi. Mens ill i et oratio excidit, efflux it; non const at sib i, il perd la mémoire . Cf. Amitto , Perdo . 2. EXCĪDO, is, cīdi, cīsum, ere, a. Couper , abattre . Syn. Cædo, exscindo; excisionem, excidium infero. Adv. Penitus. Usus : Locum, urbem, tectum excidere. Urbes excidit, expugnavit, inc end it. Cf. Ever to , Destruo . EXCĬO, īs, cīvi, vel cīi, cĭtum, cire, a. Appeler , exciter . Syn. Evoco. Usus : Juventutem ad arm a excire. EXCĬPĬO, is, cēpi, ceptum, ere, a. Excepter ; recevoir . Syn. Excludo, secerno, accipio, suscipio, recipio. Adv. Extrinsecus, for titer, humane, nomina tim, nunquam, simillime, plane. Phras. 1. Ille quoscunque benigne excipit, il les reçut fort bien to us . Summa lætiti a, benigno vultu, incredibili honore ac amore, ingenti favore, hos pita liter, per huma niter accipit, complectitur, quicumque illum honor is causa adeunt, accedunt; omni genere human it at is, quod vultu ac verb is exprimi potest, quam fier i potest, humani ime; incredibili comitate, eo vultu, qui facile gratiam ineat; benevolent i am conciliet; hominum animos amore devinciat; hominum animos ad amandum alliciat, excipit, recipit; dexter am porrigit; laute indulgenterque habet; laute prolixeque; liber a liter indulgenterque col it. Cf. Tracto , Hospes , Acce us , Aditus . 2. Excepto Lælio omnes adfuere, to us étaient présents, excepté Lélius . Si Lælium remover is; si a Lælio dis ce er is; excepto Lælio; præter unum Lælium; Lælium si dem as, excipias, omnes adfuere; nemo nisi Lælius, præter Lælium abfuit; omnes præsto erant, excepto quod Lælium morbus impediret. 3. Male verb is excepit hominem, il reçut fort mal cet homme . As per i us hominem appel lav it; graviore verbo appel lav it; acer be invectus est; contumeliosius, vehement i us invectus est in hominem; indign is mod is hominem accepit. Usus : 1. Ille ita edixit, ut me et Lælium nomina tim exciperet et secerneret. Præter Xenophontem excipio neminem. 2. Sustineo, soutenir , empêcher de tomber . Labentem aliquem excipere. Se a lapsu in poplites, in pedes poplitibus excipere. 3. Suscipio, supporter , endurer . Amicorum causa magnos labores, molest i as, luctus excepit. 4. Sequor, succedo, succéder à , remplacer . Una cal am it as alter am excipit. 5. Intercipio, surprendre . Litter as hostium; aliquem in fug a excipere. 6. Recipio, capio, arripio, recevoir , recueillir . Herculis virtutem immortal it as excepit. Dicta mea omnia magna gratia accepit. Omnia magistri verb a excipere et litter is mandare. Beatam patriam, quæ hunc virum exceperit! Rumores, ultimum filii spiritum excipere, recevoir . Omnia tela, omnem vim improborum meo corpore excepi. Aliquem e fug a excipere et confirm are. EXCĪSĬO, ōnis, f. Ruine , destruction . Excisio tectorum. Cf. Excidium . EXCĬTO, as, avi, atum, are, a. Allumer , enflammer , exciter . Syn. Adhortor, inflammo, impello, invito, incito, allicio, commoveo, concito, stimulo, stimulos admoveo, soporem discutio. Adv. Coram, omnino, sensim, valde, vehement i us, aliquando, acriter, extrinsecus, maxime, facilius, improv i so, lati us, obscœnius, populariter. Phras. 1. Epistola tua me ad litter as vehementer excitavit, votre lettre a éveillé en mon âme un ardent amour des lettres . Ignes mihi subjecit, admovit; mir am in me litter arum cupiditatem inflammavit. Calefecerunt me tuæ litteræ; faces admovere; disc end i studia in me vehementer commove runt; me ad discendum accenderunt; litter arum cupiditatem mihi moverunt, injecerunt; ingens mihi stimulus erat ad labores studio rum omnes super an dos; acuere me am industriam; disc end i ardorem, qui resederat, in nov a runt; litteræ tuæ mag no mihi inc it a men to fuere; animos meos arrexere; intend ere ad litter arum studia ardent i us persequenda; omnem mihi segnitiem et so cord i am excu ere; industriam mirifice auxere; ex torpente incensum me, et ex desidioso acrem ac industrium fecere. 2. Præfectorum rapacitas seditionem excitavit, l’avarice des gouverneurs a excité une sédition . Ejus sedition is fax erat præfectorum rapacitas; rapacitas ignem ac materiam sedition i sub did it; hæc ill a fax erat, quæ tam triste excitavit incendium; qua tanquam flabello sedition is, furentis ill a populi concio est ventil at a; quæ armatas jam in cædem manus, ardentesque animos inflammavit. Irritatio animorum prima præfectorum rapacitas fuit; hanc tanquam furiam facemque hujus tumult us principia habuere; his irritamentis evocata est pleb is audacia; hæc acriores ad ciendum tumultum faces subdidere. 3. Excitare mortuos, re usciter les morts . Excitare ab infer is mortuos; a morte in vitam revocare; vitæ reddere, restituere mortuos; mortuis vitam reddere, restituere; revocare ab infer is; vitam donare mortuis; mortuos ad vitam revocare. Usus : 1. Dormientem excitare. Cunctantem et diffidentem laude, mon it is, præmiis ad virtutem excitare. Memoriam alicujus ad recordationem priorum cal am it a tum excitare. 2. Confirmo, erigo, sublevo, consol or, relever . Confirm are et excitare animos; afflictos, abjectos, jacentes excitare, et ad pristinam dignitatem revocare. 3. Concilio, occasionem præbeo, exciter , faire naître . Risum ea res, clamorem, admirationem, excitavit. Incendium excitare. Sapient i a, si videretur, magnos sui amores excitaret. Bellum, tempestatem, tragœdias excitare. Fletum, dolorem, iram excitare alicui. Cf. Hortor , Impello . EXCLĀMĀTĬO, ōnis, f. Éclats de voix , cris ; exclamation . Syn. Acclamatio, clamor. Usus : Exclamatio vel admiration is est, vel con question is. EXCLĀMO, as, avi, atum, are, n. Élever la voix , s’écrier . Adv. Majus, nomina tim, temere. Usus : Non po um, quin exclamem. EXCLŪDO, is, clūsi, clūsum, ere, a. Ne pas lai er entrer ; repou er , cha er . Syn. Arceo, prohibeo, extendo, portas alicui claudo. )( Includo, recipio, admit to. Adv. Aperte, nomina tim, undique. Phras. Exclusit, hostem mœnib us, il repou a l’ennemi des murailles . Aditu prohibuit, aditum præclusit host i; submovit hostem, eliminavit, for as exegit. Cf. Arceo , Prohibeo . 2. Exclusit e scholis, il le cha a de son école . Ex corum, qui ludum frequent ant, numero ejecit, sustulit, sejunxit; numero scholasticæ juventutis exemit; e scholis exegit; ex albo litterariæ juventutis eras it, delevit; e scholis exturbavit. 3. Sol licit us eram, ne excludereris consulatu, je craignais que l’on ne vous exclût du consul at . Ne civitatis gubernaculis excluder ere; ne spe honor is dejicerere, ne consul at us a te abiret; ne honor is ille adit us tibi præcluderetur. Usus : 1. Aliquem mœnib us, a republic a excludere. Supplicem a se absterrere et excludere. Ratio vitia culpamque excludat. Aliquem præmiis, honor i bus, her edit ate excludere. 2. Excipio, admettre . Legati recept i, nec Pompeius exclusus. 3. Tempore excludor, quin, etc., le temps m’empêche de.... EXCŌGĬTĀTĬO, ōnis, f. Action d’imaginer , invention . Epith. Difficilis, diligens et consider at a. Usus : Ea res non habet excogitationem difficilem. EXCŌGĬTO, as, avi, atum, are, a. et n. Imaginer , inventer . Syn. Cog it an do invenio, mach in or, fin go, meditor, ineo viam, rationem; consilia struo. Adv. Callide, caute, diligenter, improbe, ingeniose, omnino, vere. Phras. Multa præclara excogitasti, vous avez trouvé de remarquables inventions . Præclara sunt invent a tua; rara multa pertinaci studio eruisti, med it at i one reperisti; comment at us es. Cf. Meditor , Ingenio . Usus : Excogitare mir a furandi genera. Igitur cogita, vel potius excogita. EXCŎLO, is, lŭi, cultum, ere, a. Cultiver ; perfectionner . Syn. Colo, exorno, expolio. Adv. Vehementer. Usus : 1. Animum doctrina excolere. 2. Diligo, aimer , vénérer . A pro pens is vehementer excolimur, et amamur. Excommŭnĭco, as, avi, atum, are, Excommunier . Phras. Proscribere, ac roman is sacris, societate, commer cio, consuetudine, usu, com muni one, convictu piorum alicui interdicere; a piorum societate secludere, excludere, removere, arcere; ab Ecclesiæ com muni one repellere; extra Ecclesiæ septa ejicere, sacro fulmine per cell ere, jugulare; com muni one sacrorum depellere, secernere, semovere, spoliare, dejicere; sacrorum communionem alicui interdicere; an a the mate sacro persequi; anathema dicere; abdicare aliquem; a corpore Ecclesiæ segregare; dirum, grave anathema in aliquem contorquere; a sacris amovere, submovere; exec rat i one dev in cire; sacrificiis alicui interdicere; in numero impiorum, ac sceleratorum habere, quibus pii omnes decedant, quorum aditum sermonemque defugiant; cœtu, com muni one recte credentium aliquem movere, arcere, ejicere; usu sacrorum prohibere; ex cœtu piorum et comm unit ate ext erm in are, extrudere, exturbare; sacro fulmine ferire; sacrum fulmen in aliquem vibrare; sacrorum usu, sacro civil i que congre u alicui interdicere; a piorum cœtu com muni one que sejungere, disjungere, arcere. Excommŭnĭcātĭo, ōnis, f. Excommunication . Syn. Sacrum Ecclesiæ fulmen, piorum cœtu aliquem moventis. Phras. Ab excommunicatione absolvit, il lui donna l’absolution de son excommunication . Piorum communion i restituit; Ecclesiæ reconciliavit; pacem ill i ecclesiastic am red did it; dir is et execration i bus solvit, exsolvit. Excommŭnĭcātus, a, um, Excommunié . Phras. Diro carmine nomina tim in ejus caput compos i to, infer is devot us; com muni one piorum eject us; sacer, sacra detest at i one jugulatus; piorum com muni one ext erm in at us; dir is devot us; Ecclesiæ castris horrendo execration is carmine expulsus. EXCŎQUO, is, cox i, coctum, ere, a. Mûrir ; machiner . Usus : Excoquere malum alicui.