ANGUSTUS

a, um, Étroit . Syn. Arctus, brevis, (de loco præcipue). Phras. Angusta loca sunt, ces lieux sont re errés . Angustæ fauces coarctant iter. Magnæ sunt, et admodum difficiles locorum angustiæ. Imped i men to sunt magnæ locorum difficult ates. Locus non cap it tantam hominum multitudinem; loci angustiæ non accipiunt, non patiuntur extend i copias. Angusta se loca crebro objiciunt; difficilem ac labor ios am viam faciunt. Imped it is sima ad iter faciendum loca sunt. Maximus hic labor ex locorum an gust i is enascitur iter illuc habentibus. Montium illæ fauces multis loc is arcti ime coeunt. Via multis loc is constringitur, coangustatur. Usus : 1. In angustum locum concludi, être enfermé dans un défilé . 2. Res angusta, pauvreté . Cf. Angustiæ . ĂNHĔLĬTŬS, ūs, m. Respiration , haleine , souffle . Syn. Spiritus, respiratio. Usus : 1. Vix anhelitum recipiebam, je res pirais à peine . An he lit us latentem morbum indicat. 2. Terræ vapores, exhalaisons . An he lit us terrarum, cum fluere cœperint, vent i fiunt. ĂNHĒLO, as, avi, atum, are, n. et a. Respirer . Syn. Spiro, respiro. Usus : Catilinam furentem audacia, scelus anhelantem, ex urbe vel ejecimus, vel emisimus. Species hominis est crudelitatem ex imo pectore an he lant is. ĂNHĒLUS, a, um, Haletant . Usus : Equus anhelus. ĂNĬCŬLA, æ, f. Vieille femme . Syn. Anus, mulier vetula. Epith. Minime suspiciosa, indocta. Usus : Aniculæ sæpe inediam biduo, aut triduo ferunt. ĂNĪLIS, e, gen. com. De vieille femme . Syn. Quod aniculam potius, quam virum decet Adv. Pene. Usus : Ineptiæ, fabulæ aniles. Omnis superstitio anil is est, et imbecillis. ĂNĪLĬTER, A la manière des vieilles femmes . Syn. Anicularum instar, more. Usus : Supers titi ose, atque aniliter dicere a liquid. ĂNĬMA, æ, f. Ame . Epith. Ætern a, infect a, part i ceps consilii atque ration is, pur a, tenuis, car is sima. Usus : (Anima vegetativa, Vulg. ) Anima altrix plant arum, cujus virtute eæ vigent, crescunt, germinant, frondescunt, florent. 2. (Anima sensitiva, Vulg. ) Anima sensu prædita, quæ sensu aliquo utitur, quæ sentient is vitæ beneficio fruitur. 3. (Anima rational is, Vulg. ) Ame raisonnable. Anima ration is part i ceps, compos; ratione utens; ratione ac mente prædita. Sempiternarum rerum, ac sub intelligent i am cadentium compos, et part i ceps animus. Part i ceps consilii atque ration is anima. Immortal is mortal i in corpore animus. 4. Anima a corpore separata, âme séparée du corps . Animus a corpore sejunctus; corporeis vinculis laxatus, relax at us; qui ex vinculis, carcere corp or is evolavit. Anima soluta legibus corporeæ servitutis; e corpore dimi a; e corp or is custodia in libertatem a ert a. 5. Animæ defunctorum. Manes; mortuorum, vita functorum animæ. 6. (Animæ in purgatorio, Vulg. ) Animæ piacular i bus ignibus addictæ; piacular i flamm a suas eluentes maculas; animæ, quæ purgantibus flamm is torquentur; salutarium flammarum ignibus lustrantur. 7. Animæ in cœlo beatæ. Animæ cœlo redd itæ; ætern a jam in cœlo felicitate pot itæ; don atæ sempiternæ mercede gloriæ; inf in it is ac sempiternis in cœlest i reg no gaudiis perfruentes. Cf. Beatus , Sancti . 8. (Animæ damn atæ, Vulg. ) Impii manes; animæ sempiternis suppliciis addictæ; ætern is cruciandæ flamm is; perpetuis inferorum inc end i is mactandæ. Cf. Inferi . 9. Ponitur pro vita: In uni us hominis anima spes nostras posit as omnes habemus, toutes nos espérances reposent sur lui seul . Ægroto, dum anima, spes est. 10. Pro anhelitu, souffle . Continere, comprimere animam, retenir sa respiration . 11. Pro ære, air . Inter ignem ac terram aerem DEUS, animamque posuit. Anima, quæ spiritu in pulmones ducitur. 12. Pro causa et principio vitæ, âme , principe de vie . Animam agere, edere, efflare, amittere, mourir . 13. Pro mente, intelligence , cœur . Ea causa in anima, sensuque meo penitus insita est, et infixa. ĀNĬMĀBĬLIS, e, gen. com. Vivifiant . Aer animabili, spirabilique natura. ĂNĬMĀDVERSĬO, ōnis, f. Remarque , réflexion . Syn. Con side ratio, attentio, notatio. Epith. Censor i a, human is sima, liberal is sima, paterna, mediocris. Usus : 1. Notatio naturæ, et animadversio peperit artem. No e regiones animadversion is est, aut consuetudinis. 2. Pœna, castigatio, reprehensio, correction , châtiment . Animadversio omnis, ac castigatio contumelia vacare debet. Continere improbos metu animadversion is. Uti in aliquem an i mad vers i one. Remittere, cond on are animadversionem. Cf. Pœna , Objurgatio . ĂNĬMADVERSOR, ōris, m. Observateur , qui fait attention à . Epith. Acris, diligens. Usus : Si acres et diligentes judices e e volumus, an i mad verso res que vitiorum, magna in tell i gem us sæpe ex parvis. ĂNĬMADVERTO, tis, vert i, versum, ere, a. Faire attention à , remarquer , observer . Syn. Animum adverto, no to, attendo; animum attendo, deprehendo, sentio, in tell i go. Adv. Curios i us, attent i us, diligent i us, facile, graviter, maxime, plane, recte, recti ime, serius, vehementer, usque eo. Phras. Animadvert it, quid velim, il fait attention à mes désirs . Cernit animo, videt, quid velim. Quid agam, sent it. Præsent it, præsensi one quapiam cap it; nonnullum sensum habet; subolet ill i, quid consilii parem. Non fug it hominem, non latet, ambiguum non est, quo mea spectent consilia. Cf. Noto , Adverto . Usus : 1. Animadverte, quæso, pro tua prudent i a quæ fiant, observez , je vous prie . 2. Punio, castigo, pun it , châtier , sévir . Crude liter in aliquem animadvert ere. ĂNĬMAL, ālis, n. Ce qui respire , être animé . Syn. Animans. )( In an i mat us, in animis. Epith. Apti imum ad cultum, funestum, ac nefariis stupris concretum. Usus : Homo animal divinum, providum, sagax. Homo animal acutum, plenum consilii et ration is, sempiternum, part i ceps pudor is ac verecund iæ. Animalium ali a sugunt, ali a carpunt, ali a vorant, ali a mandunt cibum. ĂNĬMĀLIS, e, gen. com. D’air . Syn. Spirabilis, aerius. Usus : 1. Natura an i mantis, vel terrena, vel ignea, vel animal is, vel humid a. 2. Animæ proprium, vitale, principe de vie , âme . Intelligent i am animalem quidam etiam astris tribuunt. ĂNĬMANS, antis, m. f. Au pl. AN I MANTES, ium, m. f. Vel ANIMANTIA, ium, n. Être animé , animal . Syn. Animal. Epith. Aquatile, dispar, divinum atque cœleste, mortale, pennigerum et aereum, terrestre. Usus : An i mantes arm atæ cornibus, obductæ plum is, hirsutæ spin is, tectæ coriis, vest itæ vill is. An i mantes as pir at i one æris sustinentur. Quidam mundum ipsum animantem, sapientemque dixerunt. ĂNĬMĀTĬO, ōnis, f. Action d’animer . Epith. Divina. Usus : Divinæ animation is species ex igne. ĂNĬMĀTUS, a, um, Animé . Usus : 1. Animatum est, quod motu cietur interiore. 2. Bene, vel male affect us, bien ou mal disposé à l’égard de qqn . Ut homines abs te affect i sunt, ita in te sunt animati. Phras. Erga te semper optime animatus fui, j’ai toujours été plein de bonnes intentions pour vous . Animos ge i non modo benevolos tibi, sed addictos. Egregia semper in te fuit animi mei propensio. Cf. Affect us . ĂNĬMO, as, avi, atum, are, a. Animer ; exciter . Syn. Vitam do, animatum facio, anima do no: vel * excito, stimulo, exstimulo, impello. Phras. Juvenes identidem a nim and i sunt, il faut exciter les jeunes gens . Recreandi, excitandi, spei animorumque implendi sunt juvenes. Ad spem, fiduciam erigendi sunt torpentes, demi i juvenum animi. Addendi identidem sunt juvenibus animi, et laude confirm and i. Augere animos juventuti oportet, et adhortatione firm are. Juventuti ut consul as, animum dare nece e est; stimulos ac spiritus subdere; fortitudinem inspirare; alacritatem accendere. Inc a les cant animi juventutis oportet, et alieno studio incitentur. Arrigendi juvenum animi, accend end i, in flamm and i. Opera imprimis danda est, ut animus juvenum se colligat, atque confirmet; ut ardor animis injiciatur; alacritas addatur; vigor mentium revocetur. Non desint, quæ juventuti inc it a men to e e po int; quæ calorem pristinum reddant animis; quæ animos novos afferant; mentes excitent; studium injiciant et alacritatem. Exemplis ac mon it is spiritus identidem hauriat juventus; animos renovet; red int egret. Moderator juvenes animum habere bonum jube at, ut animo fort i sint; ut animis vigeant; ut spes languentes erigat, alacritas et fiducia incendatur, curet. Cf. Impello , Excito , Incito . Usus : 1. DEUS omnia animat, format, alit, auget, animer , donner la vie . 2. * Laude a nim and i sunt juvenes, exciter . ĂNĬMŌSĒ, Courage use ment . Syn. Magno animo, intrepide. Usus : Non solum id animose et for titer sed considerate etiam sap i enter que fecerunt. ĂNĬMŌSUS, a, um, Courageux , hard i . Syn. Plenus animi, plenus roboris, intrepid us. )( Timidus. Phras. Homo in gent is spiritus, homme de cœur . Animæ prodigus; capax in gent is spei pectus. Cf. Fortis , Alacer . Usus : Vir fortis et animosus. ĂNĬMŬLA, æ, f. Petite âme , faible existence . Usus : In uni us mulierculæ animula, quæ tandem jactura fit? ĂNĬMUS, i, m. Ame ; pensée ; courage . Syn. Mens, anima, ratio: vel benevolent i a; vel cons ilium, cogitatio. Epith. Abject us, abject i or, acer et magnus, præsens et acutus atque versatus, acrior, attent us, acc us at or i us, æger, æquus atque fortis, par at usque, æqui or, æqui imus, ætern us, afflict us, agrestis ac durus, alacer et erect us, alien us, gloriæ cupid us, amicus, amplus et excels us, et patiens in commodo rum, non omnino integer, angustus atque demi us et jejunus, tamque parvus. Phras. 1. Animo mag no eat fortique, cet homme a un grand courage . Animus ill i magnus est, et ad omnes casus ferendos constans, atque paratus. Animo sane est virili. Est in illo animus amplus, excels us, in commodo rum patiens, acer, præsens, robust us, omni liber cur a et angore. Est in illo viro animi altitudo, firmitudo, gravitas, constant i a incredibilis. Quantum in ejus viri animo roboris et nervorum, quam eximia virtus insit, quo sit animi robore, qua virtutis indole, qua animi excels it ate, et quasi exaggeratione, quis non videt? Animi firmitudine, gravitate que est singular i. Animo est erecto, et mini me perturb a to. Animi robore incredibili sept us. Stat animo; viget animo et celsitate quad am indol is incredibili. Plenus animorum est. Vigore animi est acer rimus. Vir est, cuius constant i am, vigoremque ment is res nulla labefactet. Vivit in vivido pectore ingenium plusquam pro ætate vegetum. Pectus est homini animorum plenum. Excellent i est animo prædit us. Vigore animi inter suos excellit maxime. Est in illo animi excellent i a quædam, excels it as singular is. Animum induit maxim is rebus parem. Cf. Fortis , Alacer . 2. Animo est pusillo et abjecto, il a un cœur faible et pus ill anime . Homo est animo fracto, remi o, humili, et imbecillo. Est ill i animus moll is, perturb at us, irritabilis. Videas in illo homine ridiculam animi debilitatem, summam animi remi ionem, di olutionem, languorem, imbecillitatem. Minimus terror ejus animum frangit, minuit, effeminat; ill i animum adimit. Ad minimum terrorem animus homini cad it; animum despondet, contra hit, inflect it, demittit; animo deficit, consternitur, concidit. Est quædam in eo homine animi humilitas, impotent i a, contractio. Sensibus mirum quam an gust is est. Ad primum fortunæ impetum animos submit tit. Terror is siquid increpuit, animus mox concidit; frangitur metu; timore debilitatur, exanimatur. Cf. Abject us , Timidus . 3. Animo est erg a me benevolo, il est bien disposé à mon égard . Animo in me est bono, optimo. Summa in me fide est, et animo amici imo. Summa ejus semper in me voluntas fuit. Quæ ille confert in me officia, ab optimo animo proficiscuntur. Secund a est ejus in me voluntas. Cf. Affect us, a, um . 4. Animo est a me alieno, il est mon ennemi . Alienum a me habet, ger it animum. Animo et voluntate a me di idet. Armatum retinet in me animum. Animo est mirum in modum aba lien a to; aversi imo est a rebus me is animo. 5. Animo est invido, il est envieux , jaloux . Animo pravo est, et malevolent i a suffuso. Cf. Invidus . 6. Animum habeo disced end i, j’ai de e in de partir . Animus est in disce u. In animo est; in animo habeo; cum animo; apud animum statui; deliberatum cum animo habeo, proxime migrare. Animus est in eo, ut proxime me hinc auferam. Animum induxi, vel in animum; animum hunc suscepi; animus mihi est, abire propediem. Id ago; in eo nunc sum, ut quamprimum disced am. 7. Animum non habeo, je n’ai pas le courage . Abhorret animus ab hoc consilio. Studio to to, ac voluntate abhorreo a re. 8. Animi causa lud it, il s’amuse pour se reposer . Delectation is et otii consumendi causa; ad oblectandum temp or is otium; fall end i otii gratia; animi remit tend i ergo ludo utitur. 9. Animo hæc eo fact a sunt, il a fait cel a dans te de e in de .... Isto animo, atque ea opinione; ea mente et cog it at i one, ea voluntate; eo consilio hæc gest a sunt. 10. Animo cado, je perds courage . Animo concido; animo contrahor, animo succumbo; spes me deserit; animus cad it, deficit, deest; animo deficere; animum submittere; frangi animo, debilitari; mente consterni soleo. 11. Animum excitare, enhardir . Animum erigere; a molest i is revocare, animum addere, augere, dare, renovare, afferre, reficere. 12. Animum recepi, je suis rem is de ma frayeur . Collegi me ex timore; recreavi me ex illo pavore, recepi me a timore; recuperavi me; red in teg rav i animum, ac collegi ex illo tumultu. Aberrationem ab iis molest i is non null am habeo; animus acce it nov us, animos sustuli, cœpi animo stare rursus, ac vigere. Fregit se tandem, ac deferbuit æstus ille animi. Cf. Remit to . Usus : Mens, anima, ratio, Ame , intelligence , rais on . Animus est, qui viget, sent it, moderatur, et movet corpus, cui præposit us est. Cernere animo, comprehend ere, complect i, tenere. Animum a negotio ad seipsum avocare, secum e e cogere, a corpore abducere. Animo excubare. Animi motus, perturbatio, contentio. 2. Ad benevolent i am refertur: Ex animo diligo, aimer du fond du cœur . Quem tibi debeo animum, nunquam mutabo, je vous aimerai toujours autant que je le do is . 3. Pro consilio et deli be rat i one, disposition naturelle , de e in , volonté . Animus mihi est. In animo est. Animo volvo, cum animo reputo. Animo perspicio. Cum animo constituo. Statuo apud animum; ex animi mei sententia; animo lustro, in tue or. Animus is nunquam excidet, discedet. Defigo animum. 4. Ad ment is fortitudinem vel debilitatem refertur, âme élevée , caractère bas . Animo e e mag no, acri, ac præsente. Animo e e solutiore, fracto, jejuno, angustiore. 5. Animo bono, bien veil lance . Animo amici imo, summa fide ac voluntate. 6. Temeritas, ferocitas, temérité , fierté . Animos alicujus, ac impetus retard are. ANNĀLES, ium, m. Annales , his to ire . Epith. Maximi. Usus : Ex vetustate annalium eruenda est memoria nob i lit at is. Ex annalium monument is, et vetustis com men tar i is hæc petenda sunt. ANNĀLIS, e, Annuel , relatif aux années . Usus : Majores nostri leges annales non habebant, nos aïeux n’avaient pas de lois annales (qui fixaient l’âge requis pour les magistratures) . Lex annal is est, quæ certos annos Magistratui cuivis capes sen do præscribit.