CUNCTUS

a, um, Tout . R. q. Conjunct us. Syn. Omnis, tot us, uni versus. Usus : Cuncta sider a, cunctus populus; cuncta Ægyptus, cuncta terra. CŬNĔĀTIM, En forme de coin . Syn. Per cuneos. Usus : Cuneatim urbem oppugn a bant. CŬNĔŎLUS, i, m. Dimin. Petit coin . Syn. Parvus cuneus. CŬNĔUS, i, m. Coin . Syn. Quod inseritur in lig no findendo. Usus : Hos ille cuneos inserens prorupit art us. CŬNĪCŬLUS, i, m. Lapin ; souterrain ; mine (de guerre) . Syn. Fo a subterrane a. Phras. (Cuniculum fecerunt, Vulg. ), ils firent une galerie souter raine . Cuniculum egerunt; cuniculis subtraxere aggerem. Usus : 1. Quatuor homines cuniculus oppre it. Cuniculum agere. Cuniculis oppugn are. 2. Transl. Dolus, moyen détourné , sourde menée . Prius vi, nunc cuniculis me oppugn at. CŬPA, æ, f. Tonneau , barrique . Syn. Vas vinarium, ubi mustum coquitur, et defæcatur. Usus : Vinum a propola, et de cup a. CŪPĒDĬA, ōrum, n. pl. et CŪPĒDĬÆ, ārum, f. pl. Mets de choix , friandises . Syn. Suaviores epulæ, vel earum cupid it as; deliciæ ciborum; gulæ irritamenta. Usus : Ægrot at i on i subject a sunt avaritia, liguritio, vinolent i a, cupedia, mulierositas. CŪPĒDĬNĀRĬUS, a, um, Pâti ier , confiseur . Syn. Esculent arum rerum vend it or. CŬPĬDĒ, Ardemment , pa ionnément . Syn. Studiose, avide, callide. Sæpius in vitium. Usus : Agros suos studiose col it, non alienos cupide appetit. Moniti, ne cupide quid a gerent Multa a senatu cupide, multa temere fiebant. CŬPĬDĬTAS, ātis, f. Désir , ardeur , pa ion . Syn. Avid it as, ardor, am or, animi impetus, cupid it at is sit is, libido, studium, desiderium, des ide ratio. Epith. Acerrima, fort is sima, acrior, in san i or, apert i or, cæca atque temeraria, dominatrix animi, effrenata et furiosa, excel lens laud is in omnibus rebus, flagrans, honest a, impi a, imp rob is sima, in consider at a, incredibilis, inexplebilis, inf in it a, in honest is sima, in just a dom in at us, insatiabilis, levis, liberal i or, non mediocris, obscura, occult a atque tecta, lubric a dom in and i, project a, sacra, summa, singular is, sollicita, turpior, vacua, tam varia, tam nova. Cupid i tates contrariæ, diversæ et inter se pugnantes, extra ordinar iæ, faciles, in tole rabi les, immensæ, et inn atæ, inanes adolescent iæ, indomitæ animi, inexplebiles, innumerabiles, multæ, quam var iæ, quam infinitæ, natura les et inanes, natura les et nece ariæ. Phras. 1. Cupiditatem alicui facere, enflammer les désirs de qqn . Cupiditatem alicui injicere; cupid it ate inc it are, incendere, in flamm are, afficere; in cupiditatem rei impellere; cupiditatem erigere. 2. Cupiditatem habere, désirer avec pa ion . Magna cupid it ate teneri; in flam mar i, rap i, ferri, efferri cupid it ate; cupid it ate flag rare; cupiditatem præ se ferre; mag no studio in rem ferri; e e in aliquo cupiditatem; incensum e e desiderio; studio in flamm a tum; mag no rei desiderio teneri, mover i, æstuare, flag rare, exardescere. Cf. Desidero , Desiderium . 3. Cupiditatem comprimere, étouffer , arrêter ses désirs . Docemur domitas habere cupid i tates; libidines coercere, frangere, cohibere; restinguere cupid i tates; imminuere certe et debilitare; modum ponere cupid it at i; imperare sib i; nec parere libidini, nec morem gerere cupid it at i; regere consilii gub ern at i one cupiditatem; cupiditatem comprimere. 4. Cupiditatem explere, satisfaire ses pa ions . Cupid it at i bus suis servire, obsequi, parere, morem gerere; rap i cupid it at i bus suis; in flamm at a ferri libidine; cupid it at i frena laxare; cupid it ate long i us procedere; efferri libidinis impetu; cupid it at i suæ satisfacere, obtemper are. Usus : Suffragari alter i us cupid it at i, favoriser les pa ions de qqn . Cupid it ate se dev in cire, se lai er enchaîner par ses désirs . Cf. Avaritia , Desiderium , Libido . CŬPĪDO, ĭnis, f. Désir , envie , pa ion . Syn. Cupid it as. Usus : Bona pars hominum decipitur cupidine. CŬPĬDUS, a, um, Qui désire , qui souhaite , qui aime . Syn. Studios us, appetens, avid us, amans, observans. )( Moder at us. Adv. Nimium decedendi, valde spectandi, vehementer. Phras. Minime sum cupid us, je ne désire rien . Remotus ab omni cupid it ate sum; careo omni cupid it ate; cupiditatem omnem abjeci; nulla me tenet cupid it as; nulla in me est cupid it as; procul absum a cupid it ate. Cf. Cupid it as . Usus : Est ille per studios us tui, et cupid us in per spic i end a veritate. Græci contention is quam ver it at is cupid i ores. Cf. Avarus , Avidus . CŬPĬO, is, īvi, vel ii, ītum, ere, a. Désirer , souhaiter . Syn. Opto, exopto, aveo, desidero, expeto, appeto, concupisco, cupid us sum, studio et cupid it ate ardeo, cupiditatem habeo, cupid it as me tenet, cupid it ate flagro, in flamm at us sum, cupid a tate in aliquam rem immineo, desiderio tene or, studio efferor, alacer animo sum, avid it as me tenet, gestio, sitio, cupid it as alicujus rei est, studio trahor, inc end or. Adv. Diu, mirabiliter, nefarie, plane, sum me, valde, vehementer, vehement i us. Usus : 1. Hoc nos vitare cupimus; ardenter a liquid cupere. 2. Faveo, studeo, benevolus sum, s’intére er à , être bien disposé pour . Dolabellæ causa cupio omnia, et debeo. Vehementer alicujus causa cupere. Tibi uni maxime cupio. Faveo Curioni, Cæsari honesti ime cupio, pro Pompeio emori volo. Cf. Desidero , Cupid it as . CUR? Pourquoi? Syn. Quare? quamobrem? quid est, quod? qua ratione? eccur? quid est causæ? quid est? Usus : Quid est causæ, cur repudietur? causa, cur cuperes, non erat. CŪRA, æ, f. Soin . Syn. Diligent i a, studium, cogitatio, meditatio, angor, met us, molest i a, sollicitudo, acerb it as. Epith. Acris, anceps, antiqui ima, a idua et perpetua salutis, difficilis alicujus rei, digni ima virtutis alicujus, divina, domestic a, fix a, gratis sima, gravis, incredibilis, magna, majuscula, non mediocris, minor, parva, reliqua, sagax, sempiterna, simplex, summa, vet us animi. Curæ anxiferæ, honestæ, in cred i biles, magnæ, miserrimæ, optimæ, plurimæ. Phras. 1. Ea res tibi magnam cur am afferet, cette affaire vous causer a de grands soucis . Magnam cur am injiciet, dab it; ex ea re magnæ tibi curæ nascentur; ea res magnis te cur is afficiet, conficiet, implicabit; ea res multis franget te cur is; multis cur is te macer a bit, excruciabit; cur a ac sollicitudine animum occupabit. 2. Curam, quæso, rei publicæ suscipe, acceptez, je vous en prie, le gouvernement de l’État . Complect ere, quæso, rem public am tuis cur is; cur am omnem ad rem public am confer to; ad rei publicæ cur am te animumque confer to; in maxim is negotiis tuis etiam huic cogitation i temp us impertire, quam rei publicæ cur a injecerit; in his studiis omne studium tibi et cur a ponatur, adhibeatur, consumatur; in ea re cur as tuas omnes pone, fige, defige, infige, ut res public a salva sit; in eam cur am to to pectore incumbe; in eo cur a tua versetur omnis; perpetua ill a cur a apud te excubet, ut rem public am salvam præstes; sustine, quæso, tantisper rei publicæ cur am; animum ad publicæ rei cur am converte; null am ali am priorem, quam rei publicæ cur am age; in eadem, quæso, cur a rem public am habe, qua privatam; curationem rei publicæ hoc maxime tempore age; public is, quæso, negotiis inservi; nihil tibi potius, nihil anti qui us sit rei publicæ cur a; omnium rerum prima tibi sit et antiqui ima rei publicæ cur a. Cf. Curo . 3. Si tibi sal us mea curæ est, si ma vie vous tient à cœur . Si tibi sal us mea cord i est; si qua salutis meæ cur a te tang it, at ting it, tenet; si tibi cur a est de salute mea; si curæ habes salutem me am; si salutis meæ rationem ducis aliquam. 4. Curam mihi exemit, il m’a enlevé cette inquiétude . Magna me cur a levavit; cur am me am levavit; multa me cur a solvit, liberavit, laxavit; magnam curarum partem mihi ademit. 5. Curam hanc dudum deposui, depuis long temps j’ai lai é de côté ce souci . Abjeci, dimisi, animum ab ea cur a abduxi, traduxi; cur a ill a dudum cons edit; cur a ea me dudum expedivi. 6. Cura mihi augetur, mes soucis augment ent . Cura acuitur, cur a in sollicitudinem vertitur. 7. Curis consumi, je suis dévoré d’inquiétude . Curis macerari, confici, absumi, exed i, frangi, discruciari. 8. Alia ex ali a me cur a invadit, mille soucis m’envahi ent . Alia ex ali a me cur a excipit, mihi incumbit; mihi nascitur; me urget, prem it, urit; animo insidet; animum obsidet, occupat, aggreditur, exagitat, disc ruc i at, oppugn at, exercet; curarum agmine obsideo, oppugn or; curarum fluctibus occupor, obruor, crucior; ali a ex ali a cur a me gravius angit, sauciat. 9. Curas ill as excute, quittez ce souci . Abjice inanes has cur as ac sollicitudines; mitte cur as inanes; exue te his cur is; animum avoca ab hac molest i a; cur as has in festas ex animo ejice; absterge et exclude istam ex animo ægritudinem; expue hanc animo molest i am, et te tibi vindica. 10. Jam sine cur a sum, je n’ai plus de soucis . Cura omni vacuus sum; cur a omnis jam cons edit; animo otioso sum ac soluto; jam mihi in vado res est, timore exp edit us, solutus a cur is, expers curæ sum; nulla me cur a coquit; nulla sollicitudo mordet; nulla trist it i a exed it. Cf. Sollicitudo . Usus : Sit tibi mea dignitas curæ. Sit tibi cur a de dignitate mea. Habeto curæ dignitatem me am. Fugere omnem de republic a cur am. CŪRANTĬA, æ, f. Diligence . Syn. Cura. )( Non curantia. Usus : Quod me admones de non curantia, recte facis. CŪRĀTĬO, ōnis, f. Administration , charge , office . Syn. Procuratio, admin ist ratio. Epith. Agraria, regia, integra, periculosæ, ancipites, var iæ. Usus : Cultus et curatio corp or is est adhibenda. An Dii ab omni curat i one et admin i strati one vacent? Res an non aria est curation is meæ. Hæc curatio ad me delata est. Ejus provinciæ curationem suscepi, egi. Inter prim am curationem exspiravit. Gravibus morbis ancipites et periculosæ curat i ones adhibentur, præscribuntur. Omni curat i one vacare. Cf. Admin ist ratio . CŪRĀTOR, ōris, m. Préfet , commi aire . Syn. Procurator, præfectus. Usus : Curatores urb is, annonæ. Ludorum curatorem constituere, præficere. CŪRĬA, æ, f. A emblée du Sénat . Syn. Sedes ac templum consilii public i, tribus, privatæ dom us pars. Epith. Crudelis, elinguis, major, minor, multa, nova. Usus : Curia vindex teme rit at is, moderatrix officii. Curia, templum sanctitatis, amp litu din is, ment is, consilii, caput urb is, ara sociorum, port us omnium gentium. CŪRĬĀLIS, is, m. Habitant du même bourg . Syn. Tribulis, municeps. Usus : Cimon in suos curiales hospital is. CŪRĬĀTUS, a, um, De curie . Usus : Lex curiata. Curiata, centu riata comitia. CŪRĬO, ōnis, m. Curion , prêtre d’une curie . Usus : Curio maximus. CŪRĬŌSĒ, Soigne use ment . Syn. Diligenter. Usus : Quærere, conquirere aliquem, a liquid curios i us. CŪRĬŌSĬTAS, ātis, f. Soin , curios ité . Syn. Nimia diligent i a, cur a human i in genii. Usus : Sum in ejus rei curios it ate. CŪRĬŌSUS, a, um, Soigneux , exact . Syn. Nimium in quæren do diligens. Adv. Belle. Usus : Nihil de ali is inquirere, mini me que in alien a re curiosum e e. Homo curios us et plenus negotiis. Servulus per curios us. Non sum in exquirendis juribus curios us. Non ita latet, quin curios is oculis perspici po it Cf. Cura . CŪRO, as, avi, atum, are, a. Soigner , avoir so in . Syn. Do operam, laboro, elaboro, studeo; cur am, diligent i am adhibeo, cur am in aliqua re pono; cur a ac diligent i a complect or, diligent i am in aliquam rem confero; mihi curæ est, procuro, tracto, administro; item : medeor, curationem adhibeo. Adv. Diligenter aliquem, de aliquo, mandatum, valetudinem, per fer end as litter as, diligenti ime, etiam atque etiam, fideliter mercedes prædiorum, honorificenti ime decernendum de rebus gest is, laxius, leviter ægrotantem, magnopere, mediocriter, omnino nihil, prope prorsus, nihil aliud, studiose omnia, maxime. Phras. 1. Curabo res tuas diligenter, je prendrai grand so in de vos affaires . Habebo rationem dignitatis tuæ; inserviam honor i tuo; summa content i one pro te decertabo; suscipiam propugnationem, ac defensionem dignitatis tuæ; rerum tuarum rationem ducam; in negotia tua omni cog it at i one, to to pectore curaque in cum bant; rerum tuarum mihi semper antiqui ima cur a erit; de rebus tuis securus esto, curabo pulchre omnia; cur am de te ger am diligentem, tua negotia, quidquid ad te per tine bit, uti debeo, diligenter agam; res tuas, negotia, rationes pro virili parte tractabo, admin i str abo, procurabo. 2. Ille curat, tract at que res me as, il s’occupe de mes affaires et les traite . Procurator is rerum mearum est, curator et administer; ille sustinet rerum mearum cur am; curationem agit, cur am habet rerum mearum; is est, cui res me as tract and as, admin i strand as, pro cur and as commis i, credidi, commend avi; cujus fidei pot est at i que res me as commis i, mandavi; in cujus fidem tutelamque res me as tradidi, permisi. Cf. Cura , Commit to , Commendo . 3. Cura, quæso, res me as diligenter, occupez-vous avec so in de mes affaires, je vous prie . Fac, ut meæ tibi rationes curæ sint; pro spice, consule, provide ration i bus me is; suscipe me, respice for tunas me as. Tuere me, fove, ac complect ere. Cf. Curam suscipere . 4. Res alien as diligenter, tuas neg lig enter cur as, vous vous occupez avec ardeur des affaires d’autrui et vous négligez les vôtres . De ali is plurimum, de te ipso rebusque tuis mini me labor as; alien a tibi curæ sunt, tua negligis; aliorum rationes pluris apud te sunt, quam tuæ; pro pens i or ad alios, quam ad te ipsum tua voluntas est; alienæ voluntati ut morem ger as; obsequaris, te ipsum deseris, relinquis, destituis; ut ali is sat is facias, aliorum causa te ipsum destituis; quid ali is place at, quid aliorum e re sit, attend is, at rerum tuarum ratio quid postulet, mini me cogitas; alienæ causæ patron us, tuæ pene prævaricator es; alien is commodis omni studio, cur a, labore inservis, in vigil as, operam das, dicas, nav as, præstas, tribuis, de tuis commodis nihil agis, tua commoda mini me tibi cord i sunt; aliorum commoda dum captas, dum aliorum causam foves, juvas, agis, suscipis, tuam jacere, frigere, neglect am jacere pater is, tuam abjicis, nihil facis; de alien a causa sol licit us, tuæ oblitus es; alienæ causæ faves, tuam contemn is; quod tuæ causæ studium dicare deberes, id alienæ dicas, in alien a collocas. 5. Nihil ille curat, il ne s’en occupe pas . Haud in mag no ponit dis crimine; nec quidquam ill i pens i est; nihil pens i habet; nihil moratur; nullo loco id numerat; ab rerum suarum sensu jam dudum abalienavit animum; se, libertatem, salutem dudum projecit; nihil i hæc facit; omnia in minim is ponit, deputat. 6. Curavit hominem, il a guéri l’homme . Curationem ill i adhibuit, admovit, attulit; morbum depulit, sustulit, profligavit; san it at i hominem restituit; ejus opera recreatus a morbo est; valetudinem, vires recepit. Cf. Sano , Convalesco . Usus : 1. Funus ei faciendum curavit. Deos non curat. Signa, quæ mihi curasti, reddita sunt. Corpora curare milites ju it, cibo reficere. 2. Valetudini restituo, soigner , guérir (une maladie) . Violent is medicament is curare eum, qui gravius ægrot at. Provinciam curavit, sanguinem mis it. CURRĬCŪLUM, i, n. Endroit où l’on court , lice , carr ière ; course ; char . Syn. Spatium, quo curritur; stadium, cursus, curr us. Epith. Æternum, exiguum vitæ, æternum gloriæ, tam exiguum, tam breve vitæ, vet us. Usus : Deflex it de curriculo mos majorum. Animum de curriculo litter arum negotii alicujus causa deflect ere. Vivendi curriculum honeste conficere. Exiguum vitæ curriculum nob is natura cir cum scrips it, æternum gloriæ. Hæ exercitationes in genii, hæc curricula ment is. Curricula sermonum. Omne curriculum industriæ meæ in amicorum periculis elaboratum est. De pro pos i to mihi curriculo nihil disced am.